Venezuela'da muhalefet lideri María Corina Machado'nun hareketi 22 Ekim'de binlerce kişiyi sokağa döktü. Bu, yaklaşık iki yıldır ülke genelinde düzenlenen ilk muhalefet gösterisi. Protestocular 2027'de seçim yapılmasını, siyasi tutukluların serbest bırakılmasını ve sürgündeki Machado'nun ülkeye dönebilmesini istiyor.
Arka plan
ABD, Ocak 2026'da Karayipler'deki askeri yığınağın ardından Caracas'a büyük çaplı bir operasyon düzenleyerek Nicolás Maduro'yu yakaladı. Maduro, New York'ta uyuşturucu-terör suçlamalarıyla yargılanıyor. Başkan Trump, geçiş süreci tamamlanana kadar ABD'nin Venezuela'yı "yöneteceğini" söylemişti.
Ülkeyi şu an Maduro'nun eski yardımcısı Delcy Rodríguez geçici olarak yönetiyor. Rodríguez ile ABD destekli muhalefet arasındaki seçim müzakerelerinde üç turdur uzlaşma çıkmadı. Trump ise seçim için "henüz erken" olduğunu söylüyor.
Ağustos'ta imzalanan bir anlaşmayla ABD, Venezuela'nın petrol rezervlerinin yaklaşık beşte birinin, yani 65 milyar varilden fazlasının çoğunluk kontrolünü aldı. Eleştirmenler, "demokrasi" söyleminin petrol çıkarlarını örttüğünü savunuyor.
Türkiye açısından
Türkiye ile Venezuela arasındaki doğrudan ticari bağ sınırlı. Ancak bir NATO müttefikinin egemen bir ülkenin yönetimine askeri güçle fiilen el koyması, Türkiye gibi orta güçlerin ABD ile kurdukları savunma ve enerji ortaklıklarını değerlendirirken göz önünde tutacağı bir emsal oluşturuyor.
Uluslarötesi değerlendirmesi
Washington süreci demokratikleşme olarak sunuyor, eleştirmenler ise kaynak kontrolüne dikkat çekiyor. İki iddia da niyete dair ve bugünden kanıtlanamıyor. Belirleyici olan ölçülebilir adımlar olacak: Seçim tarihi açıklanacak mı, Machado sürece dahil edilecek mi?
